Południe Francji prowansja

Południe Francji to dwa regiony: Oksytania (Occitanie) i Prowansja (Provence-Alpes-Côte d'Azur). Znajdziemy tu ślady osadnictwa rzymskiego, średniowieczne klasztory i kościoły, pola lawendy, uprawy winorośli, gaje oliwne, a wszystko to skąpane w południowym słońcu, które przyciągało artystów.

Narbonne, Gruissan, Carcasonne, Sète, Nîmes

Prowansja

Arles, Camargue, Nimes, Awignon, Antibes, Cannes, Grasse, Nicea, Monaco

Wymienione tu miejscowości zwiedziliśmy w czasie trwającej trzy tygodnie podróży, która rozpoczęła się w hiszpańskiej Gironie, a zakończyła we włoskiej Bolonii. Korzystaliśmy wyłącznie z komunikacji publicznej. Zwiedziliśmy wiele pięknych miejsc, ale też wiele musieliśmy pominąć, więc będzie co zwiedzać w czasie następnej podróży na południe Francji.

Podane ceny biletów dotyczą  osoby dorosłej w 2025 roku.

Jak dojechać?

Z Paryża do miast południa Francji dojedziemy samochodem w nieco ponad 8 godzin.

Połączenie pociągiem TGV Paris Gare de Lyon – Nicea trwa 5 godzin 50 min, z przystankami w Tulonie, Saint-Raphael, Cannes, Antibes. Średnia cena biletu kolejowego w jedną stronę to ok. 130 €.

Arles

Arles to fascynujące miasto położone nad Rodanem, pośród mokradeł, salin i rezerwatów przyrody. Są tu pozostałości po Rzymianach w postaci teatru rzymskiego z I wieku p.n.e. i amfiteatru z 80 roku naszej ery (Arènes d’Arles, na zdj.), położonych blisko siebie, w centrum miasta. Inne ślady obecności Rzymian to termy Konstantyna z IV w. n.e. (nieopodal rzeki) i galerie podziemne Les cryptoportiques d’Arles (przy ratuszu Hotel de Ville, 5€). Jeśli mamy ochotę na więcej starych kamieni, amfor rzymskich, rzeźb, nagrobków z czasów antycznych, to Musée départemental de l’Arles antique (wstęp 8€) zaspokoi nasze potrzeby.

Arles

Przy Placu Republiki stoi romańska katedra Św. Trofima, a na przeciwko kościół św. Anny, zamieniony w salę ekspozycji fotografii i malarstwa. Arles znane jest z festiwali i wystaw fotograficznych, organizowanych w wielu punktach miasta.

Arles

Miasto przygotowało się na napływ turystów opracowując trasy tematyczne: antyczną, średniowieczną i poświęconą Vincentowi van Goghowi. Trasy antyczna i van Gogha przecinają się na magicznym cmentarzu Les Alyscamps, rzymskiej nekropolii, gdzie spaceruje się między kamiennymi sarkofagami, na których wylegują się znudzone koty. Van Gogh i jego kolega Gauguin uwiecznili to miejsce na swoich obrazach.

Arles

Spacerując wąskimi uliczkami centrum miasta natkniemy się na kawiarnię Café la Nuit, znaną z obrazu van Gogha Taras kawiarni w nocy. Dziś jest to popularna wśród turystów kawiarnia. Van Gogh przebywał w Arles w latach 1888-89, z tego okresu pochodzi wiele znanych obrazów. 

Arles

Espace van Gogh czyli zabudowania dawnego szpitala z XVI wieku oraz jego patio . W grudniu 1888 roku w przypływie szaleństwa van Gogh odciął sobie kawałeczek ucha i z tego powodu zaszczycił swoją obecnością lokalny szpital. Tu powstał obraz » Le jardin de la maison de santé à Arles », czyli « Ogród szpitala w Arles ».

Camargue

Rezerwat przyrody w Camargue to bagna, jeziora, rozlewiska, a bliżej morza wydmy. Tu przebiegają trasy migracji ptaków z północy Europy do Afryki. W Arles jest sporo firm oferujących przejażdżki konne lub samochodami terenowymi po groblach Camargue, gdzie można zobaczyć ptactwo wodne, w tym kolonię różowych flamingów, półdzikie białe konie z rozwianymi grzywami i miejscowych kowbojów.

Camargue

My zamiast półdzikich białych koni zobaczyliśmy stadka rogacizny przyglądające się nam podejrzliwie. Podobno hoduje się te czarne byczki do udziału w bezkrwawej odmianie korridy zwanej course camarguaise, organizowanej w  miejscowościach tego regionu od kwietnia do października. Zawodnicy-torreadorzy mają za zadanie w jak najbardziej widowiskowy sposób zdjąć wstążkę lub kwiaty zaczepione na rogach byka. W pierwszy poniedziałek lipca odbywają się w Arles najbardziej prestiżowe zawody:  Złotej Kokardy.

Avignon

Najsłynniejszym zabytkiem Awinionu jest pałac papieski z białego kamienia. Wybudowano go na skale nad Rodanem (le Rhône). Do zwiedzania są ogromne sale, zdobione pięknymi freskami włoskiego artysty Matteo Giovannettiego, kaplice i fortyfikacje, taras z którego widać miasto i rzekę oraz ogród na tyłach pałacu. Informacji o pałacu dostarczy nam tablet l’Histopad z komentarzem w 7 językach, w tym angielskim. Zwiedzanie tylko pałacu – 12 €, tylko ogrodów – 5€. Bilet łączony pałac + ogrody – 14,50 €. Bilet łączony pałac + ogrody + most Pont Saint-Bénézet – 17 €.

Avignon

Most Pont Saint-Bénézet zwany też le Pont d’Avignon, został wybudowany pod koniec XII wieku. Z biegiem lat nurt Rodanu zniszczył jego część, na szczęście zachowały się dwie kaplice, górna i dolna. Wstęp na most kosztuje 5 €, audioprzewodnik wliczony jest w cenę. Dowiemy się z niego m.in., kto zainicjował budowę przeprawy przez rzekę w tym miejscu (12-letni pastuszek imieniem Bénézet) i dlaczego (z boskiego nakazu).

Avignon

Centrum Awinionu jest jasne, dominuje tu biały kamień. Na zdjęciu jedna z uliczek prowadzących na Place du Palais.

Co jeszcze warto zobaczyć w Awinionie?

  • romańską katedrę Notre-Dame des Doms z XII wieku i ogrody katedralne z panoramicznym widokiem na miasto, jego mury obronne i rzekę. 
  • klimatyczną uliczkę La rue des Teinturiers z XVI wieku, przy której swoje pracownie mieli rzemieślnicy farbujący tkaniny.

Avignon

W lecie w mieście odbywa się Letni Festiwal Teatralny (festival Off Avignon). Na ulicach odbywają się wtedy spektakle teatralne, pokazy akrobatyczne i koncerty. Komu nie przeszkadzają tłumy, ten będzie zachwycony.

Grasse

Do Grasse pielgrzymują amatorzy perfum i ładnych widoków. To piękne południowe miasteczko o kolorowych fasadach domów, i śródziemnomorską roślinnością wspominamy z przyjemnością. Zobaczyć warto stare miasto z ratuszem, katedrę Notre-Dame z XIII wieku, plac aux Aires z arkadami. Jeśli pojawimy się tam w dzień targowy (środę, sobotę, niedzielę), zasmakujemy lokalnego kolorytu i atmosfery południa Europy. Barwy okry, pomarańcze i żółcienie będziemy odtąd kojarzyć z Grasse.

Grasse

Perfumerie Fragonard, Molinard Galimard (najstarsza, z 1747 r.) pokażą nam proces produkcyjny perfum, historię buteleczek na perfumy, będziemy mogli też skomponować własne perfumy.

Warto wiedzieć, że w pierwszy weekend sierpnia odbywa się w Grasse Fête du Jasmin – jaśminowe święto: na ulicach króluje muzyka, a ulice pachną jaśminem.

Uprawy lawendy

Najsłynniejsze i najbardziej oblegane są chyba pola lawendy w rejonie Valensole. W porze kwitnienia, czyli mniej więcej między połową czerwca a połową sierpnia spotkamy tam turystów robiących sobie zdjęcia na tle lawendy. Piękne fioletowe pola rozciągają się też wokół Awinionu. A jeśli chcemy mieć na zdjęciu pole lawendy i jakąś dodatkową atrakcję, powiedzmy klasztor cysterski, XII-wieczny… to Abbaye Notre-Dame de Sénanque będzie dobrym wyborem. Wstęp do klasztoru – 8 €.

Cannes

Co robić w Cannes?

  • Pójść do dzielnicy Suquet, co oznacza „szczyt”. Trzeba iść pod górę, ale potem czeka nas nagroda – widok ze wzgórza na zatokę Cannes, port, morze. Wąskie uliczki dają tu cień, można też przed upałem schronić się w kościele Notre-Dame d’Espérance.

Cannes

  • Przejść się promenadą la Croisette, z widokiem na morze i plaże z jednej strony a luksusowymi hotelami z drugiej.
  • Oglądnąć luksusowe jachty w Starym Porcie (Vieux Port) pamiętając, że kiedyś tu była wioska rybacka.
  • Przejść się promenadą gwiazd kina, rzucić okiem na pałac festiwalowy, który ożywa w maju.

Cannes

Co robić w Cannes?

  • Popłynąć na Wyspy Leryńskie: Sainte-Marguerite i Saint-Honorat, oddalone 20 minut łodzią od Starego Portu. Sainte-Marguerite to 22 km ścieżek spacerowych pośród lasków piniowych i eukaliptusowych, z widokiem na zatoczki i morze. Na Saint-Honorat znajduje się opactwo (Abbaye de Lérins) otoczone murami. Mnisi uprawiają tu winorośl i produkują wina oraz likiery. Na wyspie można się zaopatrzyć w olej z oliwek. Przepływ łodzią z nabrzeża  Quai Max Laubeuf w Starym Porcie na wyspę Saint-Honorat kosztuje 19  € w obie strony (aller/retour).

Antibes

Antibes zostało założone przez Greków, potem było rozbudowywane przez Rzymian, następnie przybyli barbarzyńcy i je zdewastowali. Ażeby się to nie powtórzyło, w XVI wieku miasto zostało ufortyfikowane. Powstał wtedy Fort Carré, fort na planie gwiazdy, z którego murów rozciągają się piękne widoki na wybrzeże i morze (wstęp 5 €). Niedaleko w porcie Vauban od kilkunastu już lat stoi monumentalna, biała rzeźba katalońskiego artysty Jaume Plensa „Nomad” (na zdjęciu).

Antibes

W dawnym zamku rodziny Grimaldi nad brzegiem morza mieści się dziś Muzeum Picasso. Pośród wielu dzieł Picassa można tu zobaczyć słynny obraz o wymownym tytule: La Joie de vivre, czyli radość życia. Jest tu też spora kolekcja sztuki współczesnej z XX i XXI wieku. Wstęp  kosztuje 12 €. Można też kupić za 15 € tzw. multi-site card, da nam ona wstęp do muzeów zarządzanych przez miasto Antibes w ciągu 7 dni (Muzeum Picasso, Muzeum Archeologiczne, Muzeum Peynet oraz Fort Carré). Muzea te są bezpłatne dla osób poniżej 18 lat.

Antibes

Zwiedzanie Antibes i okolic może zająć nawet tydzień. Juan les Pins to wypoczynkowa część miasta Antibes z hotelami i plażami. Antibes może być bazą wypadową do Cannes (12 km), Nicei (30 km), a także do:

  • Vallauris (8km, tu mieszkał Picasso, Muzeum Pabla Picasso, 6€),
  • Biot (8 km, miasteczko znane jest z pracowni szkła i ceramiki, np. Centre du Verre Contemporain, jest tu też Muzeum Ferdynanda Légera, 5,50 €),
  • Mougins (16 km, średniowieczna wioska, w której zmarł Picasso. Jest tu Muzeum Fotografii,  galerie i pracownie artystów, ulubione miejsce artystów).

Antibes

Komunikacja w Antibes jest wygodna i tania: pojedynczy bilet autobusowy kosztuje 1,5 €, gdy kupujemy go u kierowcy, i 1 €, gdy kupujemy na stacji autobusowej lub przez aplikację firmy przewozowej Envibus (envibus ticket). Bilety te są ważne przez 1 godzinę. Są też linie darmowe obsługujące centrum Antibes: nr 14,15,16 i jadące do Juan-les-Pins i Vallauris: linie A i B. Jeśli mamy samochód, parkowanie na miejskich parkingach jest bezpłatne w soboty, niedziele, święta, a także w tygodniu w godzinach przerwy obiadowej między 12h00 a 14h00 oraz od 18h00 do 9h00 rano następnego dnia. Oczywiście należy się upewnić o warunkach parkowania na miejscu, np. czy stoimy na parkingu miejskim.

Nicea

Nicea to najbardziej włoskie z miast francuskich. Architektura, gastronomia i historia miasta, a co za tym idzie także nazwy niektórych ulic kojarzą się z Italią. W 1860 roku Królestwo Sardynii przekazało Niceę Francji. Jeśli chcemy zwiedzić dużo biletowanych muzeów, na stronie French Riviera Pass można podliczyć, czy opłaca się zakupić French Riviera Pass. Karta 24-godzinna kosztuje 30 €, 48-godz. – 45 €, 72-godz. – 65 €. Karta obejmuje również muzea i inne atrakcje wokół Nicei. Na zdjęciu Plac Masséna z fontanną Słońca i posągiem Apolla.

Nicea

Warto wspiąć się lub wjechać windą na wzgórze Colline du Chateau, gdzie w średniowieczu stał zamek, z którego dziś niewiele pozostało. Na szczycie wzgórza jest mały park, strefa piknikowa, toalety, i tarasy widokowe, z których można zobaczyć zatokę , promenadę Anglików (La Promenade des Anglais), dachy starego miasta. Na zdjęciu widok z Colline du Chateau na promenadę Anglików. Po drugiej stronie tego wzgórza znajduje się port, z kórego można popłynąć na Korsykę w niecałe 3 godziny.

Nicea

Plaże Nicei są kamieniste, ale nie było to przeszkodą dla Anglików szukających słońca w  na południu Francji. Już w XIX wieku zaczęli tu masowo przyjeżdżać, aby podreperować zdrowie i morale. Nazwanie promenady nadmorskiej Nicei Promenadą Anglików upamiętnia początki ruchu turystycznego w tym rejonie.

Nicea

W Nicei można dobrze zjeść. My do dzisiaj wspominamy wspaniały deser mousse au chocolat, który wieńczył obiad w jednej z restauracji. Jeśli chcemy przekąsić coś na szybko, podczas wycieczki po mieście, spróbujmy pissaladière, czyli placka z ciasta chlebowego z karmelizowaną cebulą, pastą z oliwek i anchois podawanego na ciepło lub zimno. Jest też socca, czyli naleśnik z mąki z ciecierzycy doprawiony przyprawami. Również wybór pizzy sprzedawanej na kawałki jest przeogromny.

Na zdjęciu restauracje przy placu Rossetti, w tle barokowa katedra św. Reparaty z XVII wieku.

Okolice Nicei

Okolice Nicei są niezwykle atrakcyjne turystycznie. Sądzimy, że dwa tygodnie w tych okolicach pozwoliłyby na poznanie tego lazurowego regionu Francji.

Èze, 12 km od Nicei, średniowieczne miasteczko na wzgórzu (429 m n.p.m.) ze wspaniałymi widokami na Morze Śródziemne i egzotycznym ogrodem (wstęp 8 €).

Wille z początków XX wieku na półwyspie Cap Ferrat, ok. 10 km od Nicei: Kérylos (rekonstrukcja greckiej willi, wstęp 13 €) i Villa Ephrussi de Rothschild (luksus i niesamowite ogrody, 18 €).

Okolice Nicei

Vence, 20 km od Nicei, miasteczko o średniowiecznym układzie ulic, kaplica z freskami Matisse’a (La Chapelle Matisse, 1 km od centrum, 7€). Obok Vence mamy jeszcze perełkę: położone malowniczo na wzgórzu kamienne miasteczko Saint-Paul-de-Vence

Fundacja Maeght – muzeum sztuki współczesnej w pięknych okolicznościach przyrody, 20 km od Nicei, niedaleko Saint-Paul-de-Vence (18 €).

Cascades du Saut du Loup – 35 km na północny zachód od Nicei znajduje się wąwóz z wodospadami wpadającymi do turkusowego skalnego basenu.

widoczki

Paryż na czarno-białej fotografii wygląda równie intrygująco, co w kolorze.